Szczere Kocisko

  Czym jest bunt? Odejściem od przyjętych zasad. Zaprzeczeniem znanemu porządkowi i stworzeniem własnego systemu wartości. Łączy się nierozerwalnie z  młodością, dojrzewaniem i idealistycznym spojrzeniem na świat, które uskuteczniają młodzi ludzie. Kończy się różnie: przykrą nauczą i powrotem do poprzedniego stanu rzeczy lub wyciągnięciem wniosków, sformułowaniem nowej myśli, rozwiązaniem nurtującego buntowników problemu. Zaraz… Czy właśnie utożsamiłam bunt z postępem?

  Podobnie zrobił polski socjolog Stanisław Ossowski, który stwierdził, że nie można być w myśleniu posłusznym. W jaki sposób to rozumiem? Może w taki, że posłuszne myślenie nie przynosi rezultatów. Czyli zaprzecza samo sobie. Wniosek narzucony przez belfra, nigdy nie będzie wnioskiem ucznia, który właśnie zanotował go w zeszycie. W ten sposób młody człowiek zostaje pozbawiony możliwości wyrobienia sobie własnego zdania. Nawet, jeśli w wyniku samodzielnej refleksji, stwierdziłby to samo, już nie ma ku temu okazji. W ten sposób posłuszne (nie)myślenie może wypłukać z ambicji, oduczyć zadawania pytań.  Odrętwić społeczeństwo. Stąd wnioskuję, że praca pedagogów jest niezwykle ciężka: trzeba jednocześnie przekazać określone wartości, zmusić do samodzielnego myślenia i pozostawić tyle przestrzeni, by uczeń mógł sam zadawać i odpowiadać na nurtujące go pytania. Moja mała dygresja.

  Gdyby pokorne podążanie za radami starszych, bardziej doświadczonych, świat stałby w miejscu. Gdyby nie ciekawość, ryzyko, czasem głupota nie były częścią ludzkiej egzystencji, nie dokonałoby się żadne odkrycie. Matka wynalazków przegrałaby starcie z konserwatywnymi poglądami sędziwych mędrców. Chwila, czy przypadkiem właśnie nie popełniłam merytorycznego błędu? Gdyby nie było samodzielnego myślenia, nie mogłoby być też mędrców, nie ważne jak bardzo sędziwi by byli! Otóż doświadczenie życiowe, które cechuje mądrych ludzi, bierze się z wyciągania wniosków również z głupich decyzji.

  Naturalną koleją rzeczy jest więc to, że na podstawie własnego, nieposłusznego i często błędnego myślenia, wyciąga się mądrość, która po jakimś czasie utrwala się i przybiera określony kształt. Przestaje się szukać nowych odpowiedzi na stare pytania. Wtedy pojawia się nowe pokolenie, nowe pytania, nowe spojrzenie na świat, z którym nie identyfikują się ich poprzednicy – mają własne.

  Nie pozwólmy na to, aby nasze umysły stały się posłuszne. Szukajmy odpowiedzi, inspirujmy się, kiedy trzeba wyrażajmy bunt. Podejmujmy ryzyko i bądźmy odpowiedzialni za własne czyny. Stwórzmy coś. Wybiegnijmy w przyszłość. A kiedy już odkryjemy, co przeznaczone nam odkryć i przyjdzie czas na następne pokolenie, nie wymagajmy od nich powielania naszych myśli.  Próbujmy zasiać w ich głowach ferment i być podstawą, fundamentem dla ich nieposłusznych umysłów.

Szczere Kocisko